Cafe Sài Gòn Những Điều Thú Vị Chưa Nhắc

tieulinhtinh đã viết: ↑
Em thì rất thích cà...cà fê...fê

Chỉ diễn tả được bằng hành động thôi, không diễn tả bằng lời nói hay hình vẽ được

 

Cám ơn bạn, tình cờ mà thấy hơi zống Khoai cách nay chừng 35 năm, ngày đó mới tốt nghiệp ĐH, trẻ quá nên để râu cho già dặn, cũng có cái áo kẻ nhiều màu như thế này ha ha...

 

Tản Mạn Saigon (Sưu tầm)

Sài Gòn chút yêu thương trong tôi

December 6, 2015 Nguyễn Cao Trường


Sài Gòn đón nhận vào lòng thành phố những đứa con từ khắp phương xa đất nước về đây học tập, làm việc, sinh sống. Sự ồn ã, cảnh đường xe tấp nập, cảnh xuyên tắc đường thường làm những người mới đến cảm thấy ngột ngạt, bức bối. Khi dần quen với thành phố người ta có thể thoải mái đi trên những con đường đông đúc người xe, theo từng dòng xe qua những ngã ba, ngã tư , rồi rẽ vào đâu đó trong những hẻm nhỏ. Đường Sài Gòn nhiều ngã rẽ, như chính những ngã rẻ của duyên số đã đưa người ta đến nơi đây. Cũng tự bao giờ ai đó xa lạ trở nên yêu si mê nơi này, thân quen như chính tâm hồn mình, yêu Sài Gòn mỗi sớm mai cùng bạn bè café sáng, không quan trọng là café, đơn giản chỉ là cái cớ để tụ tập cùng trò chuyện. Là cảm giác thích thú ngắm thành phố thức dậy, rạng rỡ, vươn mình trong nắng mai đầy kiêu hãnh. Là mỗi chiều về, rủ nhau hàng quán ven đường với những món ăn bình dân, là rôm rả những câu chuyện đầy màu sắc.

Sài Gòn làm ấm lòng những người phương xa bằng những cách gọi gần gũi, những người lớn tuổi gặp bất kỳ thanh niên nào cũng gọi “con”, xưng “dì” hay “ngoại”, cách xưng hô như con cháu trong nhà. Như đi xa mà tìm được về nhà, người Sài Gòn có cái chân tình dễ thương , họ luôn sẵn sàng giúp đỡ những người xa lạ, chỉ cần đáp lại bằng một nụ cười thân thiện.

Ở Sài gòn ta hiếm khi được ngắm những ngôi sao đêm, vì dường như chính thành phố đã trở thành một ngôi sao rực sáng mỗi đêm về. Người ta nói “Sài Gòn không biết buồn” và “không ngủ”, vì Sài Gòn luôn rộn ràng từ sáng tới đêm, ban ngày tấp nập với cuộc sống công việc, với những con đường tấp nập người xe. Đêm về Sài Gòn lại càng thêm rực rỡ, quyến rũ, thay cho mình chiếc áo gợi cảm dưới những ánh đèn muôn màu hòa vào những cuộc vui cùng bạn bè, những cuộc hẹn hò đầy tình tứ .

Nhưng Sài Gòn một góc nhỏ trong mỗi người lại mang dư vị của sự cô đơn, không biết thành phố trong ca khúc “Khi người lớn cô đơn” có phải là Sài Gòn không, nhưng lời ca khúc làm người ta liên tưởng tới Sài Gòn, ca khúc như những lời tâm sự đầy day dứt của những người đang trưởng thành, đang cô đơn giữa thành phố quen thuộc, “thành phố bé thế đến thế thôi, mà tìm hoài không thấy chút ấm áp, chút yêu thương riêng mình”.

Thật đấy, Sài Gòn rộn ràng là vậy, nhưng đôi khi giữa dòng người tấp nập ta vẫn cảm thấy lạc lõng, cô đơn, và cảm thấy dường như mong manh lắm vì lỡ buông tay ai giữa dòng đời đó, quay đi sẽ lạc mất “thành phố bé thế thôi mà tìm hoài chẳng gặp, tìm hoài sao chẳng thấy nhau giữa phố đông người”

Sài Gòn làm người ta nhớ nhất là những cơn mưa những cơn mưa bất chợt, không chuyển trời, mây mù, không mưa rả rích ngày đêm, dai dẳng. Mà chỉ vội đến, vội đi, nhanh chóng, như tưới mát cho thành phố oi ả, như điểm xuyến thêm sự tươi mới trên những tán cây già trong thành phố. Những cơn mưa ngang qua bất ngờ, mọi người hối hả chạy đến núp dưới mái hiên nào đó, hay dầm mưa để cảm nhận chút mát mẻ. Mưa Sài Gòn làm dịu đi những lo toan, những muộn phiền, mang đến một chút thi vị rồi mau tạnh để tất cả lại quay lại với nhịp sống nhanh.

Sài Gòn là vậy đó, ồn ã, nóng nực, bận rộn, hối hả, làm người ta bực bội, giận vì không tìm được một chút yên tĩnh. Nhưng cũng buồn lắm nếu như người ta trở nên thảnh thơi, lại cảm thấy thiếu thiếu cái gì đó như đã thân quen, cái sự náo nhiệt đã không thể thay đổi của nơi đây.

Cứ như vậy, giữa những phố phường Sài Gòn ai đó đã yêu nhau, ai đó đã chia tay, ai đó đã rời xa thành phố. Nhưng tình yêu Sài Gòn đâu đó trong tim cứ thế lớn dần, không hiểu vì yêu ai hay yêu một thành phố.
– Denley Lupin

 

Ly đen đá huyền thoại của Sài Gòn

Khắp các ngõ hẻm cho đến đường lớn ở thành phố, bạn dễ dàng bắt gặp hình ảnh ly cà phê gắn bó trong đời sống người dân suốt nhiều năm qua.

Ngày nay, việc thưởng thức ly cà phê ở Sài Gòn trở thành một nét văn hóa đặc trưng, thể hiện qua cách chế biến, thưởng thức. Nét văn hóa này được hình thành khá sớm từ những năm người Pháp đặt chân vào Việt Nam.

Mãi đến cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, nhiều quán cà phê xuất hiện ở thành phố hơn dưới sự quản lý của người Việt. Thức uống đặc biệt lúc này được nhiều người biết đến, quán xá trong nhà có, vỉa hè có. Đến ngày nay, nhiều địa chỉ lâu đời vẫn còn được giữ gìn và phục vụ người dân thành phố muốn tìm hoài niệm về một thời xưa cũ.


Cheo Leo - một trong những quán cà phê lâu đời nhất ở Sài Gòn. Ảnh: Đào Đức Thành

Vị đắng của ly đen đá

Cà phê ở Nam Bộ nói chung và Sài Gòn nói riêng ẩn chứa tình yêu thiên nhiên, sự tự tại trong cách thưởng thức. Đây là một nét văn hóa độc đáo góp phần xây dựng bản sắc ẩm thực ở vùng đất này.

Ly cà phê đá là một trong những hình ảnh khó quên đối với nhiều người đang sống hay có thời gian gắn bó với mảnh đất Sài Gòn. Nếu như người lớn tuổi thích vị đắng nguyên chất, thì vài người lại thích có thêm chút sữa để cảm nhận dư vị ngọt ngào.


Đường phố có hối hả, nhưng với ly cà phê đắng bạn vẫn cảm nhận được sự tĩnh lặng trong lòng. Ảnh: Phong Vinh

Có nhiều cách để cho ra một ly cà phê, tùy theo cách chế biến ở mỗi nơi mà hương vị khi uống cũng khác nhau. Vị chuẩn của một ly cà phê khó mà xác định được vì có nhiều cách chế biến khác nhau. Do đó tùy thuộc vào cách sao tẩm, pha trộn các loại hương liệu và quá trình rang xay mà sẽ cho ra hương vị riêng.

Ngày xưa, cà phê khi rang còn cho thêm chút vị bắp, vài giọt nước mắm nhỉ, mẩu bơ nhỏ để tạo vị khác lạ. Ngày nay, nhiều người cho rằng cà phê sạch là phải giữ nguyên vị mà không pha trộn thêm bất kỳ loại hương liệu nào khác. Cách nào cũng được, quan trọng là cách mỗi người thưởng thức và chấp nhận thế nào.

Ngoài ra, cách pha cũng ảnh hưởng một phần đến mùi vị khi uống. Cách truyền thống được nhiều người sử dụng bây giờ là dùng phin. Bên cạnh đó, cách pha dùng chiếc vợt vẫn được nhiều nơi giữ gìn.


Vị đắng hay vị ngọt thoáng qua, chua chua của cà phê hòa cùng hương thơm phức làm cho người uống khó cưỡng lại được. Ảnh: Phong Vinh

Ngày nay, khi thị trường cà phê ngày càng phát triển thì càng có nhiều loại ra đời nhằm phục vụ nhu cầu thưởng thức của mọi người. Nếu muồn tìm về ký ức của những ngày xưa, bạn có thể thưởng thức ly cà phê được rót bằng vợt. Khi uống, bạn sẽ cảm nhận rõ được vị riêng.

Đặc biệt, vị cà phê sẽ ngon hơn khi được uống với đá bào mịn hoặc đá được đập nhuyễn chứ không phải đá viên thường thấy. Ngoài ra, việc chuẩn bị kỹ lưỡng cho nước để chế cà phê là một khâu rất quan trọng. Vì ở nhiều nơi, nước có mùi nên sẽ rất dễ làm thay đổi vị của cà phê.

Phong cách uống cà phê của người Sài Gòn

Hai mùa mưa nắng ở mảnh đất này cũng tạo nên một đặc tính riêng trong cách thưởng thức của người dân thành phố. Nếu như ở miền Bắc, uống ly cà phê vào mùa rét là để tìm chút hơi ấm thì mùa hè ở Sài Gòn bạn sẽ bắt gặp ai đó đang đi đường, tạt vào một quầy hay quán nước để mua ly cà phê, uống nhanh một hơi rồi đi. Đây đơn giản là cách thưởng thức khi họ không có thời gian.

Hoặc bạn sẽ dễ bắt gặp hình ảnh rất đỗi thân quen vào buổi sáng, những người đàn ông trung niên thường nhấc ghế ngồi trước nhà, gọi một ly cà phê đá hoặc sữa đá và phì phèo đôi ba điếu thuốc. Những câu chuyện hàng ngày trong xóm hay tin tức còn nóng trên tờ báo quen thuộc cùng vị cà phê sẽ làm nên buổi sáng tràn đầy năng lượng. Không biết từ bao giờ, việc nhấm nháp từng ngụm cà phê đắng ấy là cách nhiều người ở đây bắt đầu một ngày mới.

Chia sẻ với VnExpress, anh Trương Phú Thiện, người có 12 năm kinh nghiệm trong việc nghiên cứu cà phê cho biết: "Người dân thành phố rất tự hào về ly cà phê. Nó không chỉ gắn liền với ký ức của mỗi người, mà còn thể hiện được nhiều giá trị sâu sắc khi nó bó với chúng ta hơn 100 năm nay. Từ người già đến người trẻ đều tìm đến ly cà phê như một người bạn đặc biệt thú vị và chân thành".

Bất kỳ ai cũng có thể tìm cho mình một loại thức uống yêu thích. Nhưng ly cà phê đá vẫn có một vị trí đặc biệt quan trọng đối với nhiều người. Cạnh âm thanh xe cộ lúc nào cũng náo nhiệt của Sài Gòn, ly đen đá vẫn nổi bật cùng những câu chuyện đời cùng tiếng cười giòn tan của lớp trẻ hay khói thuốc bay lên của những người đã có tuổi. Nó vẫn là một "huyền thoại" tồn tại mãi theo thời gian.


Phong Vinh

 

Quán cà phê vợt lâu đời nhất Sài Gòn

Quán cà phê 76 tuổi trong hẻm 109, đường Nguyễn Thiện Thuật từng một thời là nơi tụ họp của học sinh trường Petrus Ký, Chu Văn An.

Len lỏi qua những con hẻm bàn cờ của đường Nguyễn Thiện Thuật, Quận 3, cà phê vợt Cheo Leo không khó để bắt gặp dù nằm lọt thỏm giữa những ngôi nhà ống cao vút. Quán thoạt nhìn có vẻ khiêm nhường với những bộ bàn ghế đơn giản. Tuy nhiên, chính không gian có chút xưa cũ cùng âm thanh trữ tình của những bản nhạc phát ra khiến quán trở nên nổi bật trong con hẻm dài.


Không gian mang đậm dấu ấn xưa của Sài Gòn tại cà phê vợt Cheo Leo.

Theo lời kể của cô Hoa (người con thứ 6 trong gia đình), quán được mở từ năm 1938 do ba má cô đứng bán. Ngày đó, quán là điểm tụ họp của những cô cậu học trò trường Petrus Ký, Chu Văn An. Đây cũng là nơi lui tới của các nghệ sĩ nổi tiếng một thời ở Sài Gòn.

“Những ngày đầu nhà tui về đây xung quanh đồng không trống trải, nhà cửa thưa thớt với vài ngọn đèn leo lét, nên cha tui đặt tên quán là Cheo Leo”, cô Hoa kể.

Trong suốt hơn 75 năm, hương vị cà phê với cách pha độc đáo từ chiếc vợt vẫn được mọi thành viên trong gia đình giữ nguyên. Mỗi khi khách yêu cầu, cô Hoa lại nhanh tay chắt cà phê từ siêu đất nóng hổi rồi kết hợp với đường sữa để đem ra những ly cà phê thơm ngon. Công việc pha chế nghe tưởng đơn giản nhưng các công đoạn cần nhiều kinh nghiệm mà không phải quán nào cũng có được.

Cô Hoa chia sẻ: “Lửa rất quan trọng khi luộc cà phê. Nếu để lửa lớn quá cà phê sẽ bị kho ra vị chua, còn nhỏ, cà phê sẽ bị nguội, uống vô không còn mùi vị.” Kỹ lưỡng trong từng khâu thực hiện, gia đình cô Hoa còn lựa chọn mua cà phê hạt nguyên chất để xay bán tại nhà. Lò gạch và siêu đất vẫn chưa từng vắng mặt trong không gian pha chế để ủ nóng và giữ độ ẩm cho những mẻ cà phê suốt bao năm qua.


Từng giọt cà phê được chắt chiu kỹ càng qua nhiều công đoạn cùng chiếc vợt, siêu đất. Lửa luôn phải được canh cẩn thận để cà phê đảm bảo giữ đúng hương vị cuối cùng.

Một ly được pha chế bằng vợt thường không có độ sánh đặc như pha phin, nhưng mùi thơm ngào ngạt. Đặc biệt hơn, khi những ngụm cà phê và vị ngọt của đường sữa qua đi, vị đăng đắng đậm đà và mùi thơm thoảng của từng giọt cà phê vẫn để lại dư vị rất đáng nhớ.

Khách đến quán luôn được cô Sương (người con thứ 2 trong gia đình) niềm nở đón chào. Từng vị khách với những yêu cầu quen thuộc, người thích nhiều sữa, ít cà phê, người thích ít đá, ít đường,...đều được cô ghi nhớ rõ.

Nhớ về kỷ niệm của các vị khách từng ngồi uống cà phê tại đây, cô Sương kể: “Có người uống cà phê nhiều năm chỉ ngồi đúng một chỗ quen thuộc. Nhiều khách hôm nào có chuyện buồn là ra quán ngồi cả ngày".


Những người trẻ và người lớn tuổi ngồi cùng nhau trong không gian của quán cà phê Cheo Leo.

Trong không gian của những bản nhạc nước ngoài cách đây vài thập kỷ, ông Phúc (55 tuổi, ở quận Bình Thạnh) ngồi lẩm nhẩm theo lời bài hát và nói về những tình cảm gắn bó với nơi này. “Quán như là ngôi nhà quen thuộc của tôi và bạn bè. Bây giờ dù họ không còn ngồi ở đây vì đa phần sang Mỹ định cư, nhưng cảm xúc và không khí gần gũi của quán tôi cảm nhận vẫn luôn như vậy.”

Quán giờ đây có sự chuyển tiếp ký ức giữa những thế hệ xưa và lớp trẻ. Ngày cuối tuần, nhiều thanh niên tìm đến cà phê vợt với mong muốn được nhìn thấy một nét văn hóa sống động của Sài Gòn xưa cũ.

Anh Nam (29 tuổi, quận 8) mỗi sáng đều đến quán thưởng thức cà phê như một thói quen. Anh vui vẻ: “Tới quán có ngày gặp khách quen, có ngày gặp khách lạ, nhưng chỉ cần ngồi vào bàn là mọi người đều dễ dàng bắt chuyện”.

Giữa thanh âm náo nhiệt của cuộc sống Sài Gòn ngày mới, quán dường như vẫn tách biệt với bản nhạc xưa, những người ngồi trầm ngâm bên ly cà phê vợt nhả khói thuốc phì phèo, và tiếng nói cười bên các câu chuyện thường nhật.